Hdl kolesterol nedir?

High Density Lipoprotein, "yüksek yoğunluklu lipoprotein" anlamına gelmektedir ve genelde "İyi kolesterol" olarak bilinmektedir.

İyi kolesterol kanımızda bulunan yağlardan biridir, vücudumuz için yararlıdır ve yüksek seviyelerde bulunması damar hastalıkları ve benzer hastalıklar için her zaman iyidir. Kolesterol, kanda ve vücuttaki tüm hücrelerde bulunan, yumuşak, yağ benzeri yapıda bir maddedir. Kolesterol, hücre zarı ve bazı hormonların üretiminde rol aldığından sağlıklı bir vücudun temel taşıdır.

Ancak kanda yüksek düzeyde bulunan kolesterol, kalp krizleri ve felç ile sonuçlanabilecek koroner kalp hastalıkları için temel risk faktörüdür. Kolesterol iki farklı kaynaktan gelir. Bunlardan biri vücudumuz, diğeri ise gıdalardır. Karaciğer ve vücuttaki diğer hücreler kan kolesterolünün yaklaşık %75’ini oluşturur. Kalan %25’lik kısım ise tüketilen gıdalardan gelir.

Normal seviyedeki kolesterol; hücre zarı akışkanlığı, hormonların, safra asidinin ve vitaminlerin sentezinde oynadığı rol nedeniyle hayati önem taşır. Kolesterol bu olayların tam tersi yönde, vücudun zararına da çalışabilir. Kanda kolesterolün yükselmesine bağlı olarak kalp krizi, damar tıkanması ve safra taşı gibi ciddi sağlık sorunları oluşabilir.

Kolesterol, kanda yağ proteinleri tarafından taşınır. Yağ proteinleri, yoğunlukları bakımından ikiye ayrılır ve değişik işlevlere sahiptir. Düşük yoğunluklu yağ proteini (LDL), kolesterolü vücutta çeşitli dokulara taşımaktan sorumludur. Yüksek yoğunluklu yağ proteini (HDL), kolesterolün geri taşınması ile ilgilenir, yani kolesterolün fazlasını damarlar dahil olmak üzere vücuttaki dokulardan, vücuttan atılacağı karaciğere geri taşır.

LDL kolesterol, kötü kolesterol olarak bilinir. Kanda fazla miktarda bulunması halinde kalp krizi ve felç riskini arttırır. LDL kolesterol, vücut tarafından doğal olarak da üretilmektedir. Birçok insanda kalıtımsal olarak fazla miktarda üretilmesi söz konusudur. Doymuş yağ, trans yağ tüketimi ve gıdalarla alınan kolesterol, LDL düzeyini daha da arttırmaktadır.

Kan dolaşımında yüksek düzeyde bulunan LDL kolesterol, zamanla diğer bazı bileşenlerle birleşerek damar sertliği olarak adlandırılan, kalın ve sert bir plak oluşumuna neden olabilir. HDL kolesterol ise iyi kolesterol olarak bilinir. Yüksek miktarda HDL’nin kalp krizini önlediği görülmüştür. Düşük HDL (40 mg/dl’den az) kalp krizi riskini arttırmaktadır.

Lipid profil testi nedir?

"Lipid profil testi" total kolesterol seviyesinin yanı sıra Hdl ve ldl seviyelerini de ölçer. Lipid profil testi doktorlara, danışanlarının kalp hastalığı riski taşıyıp taşımadığı konusunda önemli veriler sunar. Lipid profil testi istendiği zaman doktorunuz test öncesindeki 12 saat boyunca bir şey yememenizi ve ilaç kullanmamanızı önerir.

Hdl kolesterol normal değerleri nelerdir?

1-99 yaş kadın: > 45 mg/dL

1-99 yaş erkek: > 35 mg/dL

Hdl düzeylerinin sağlıklı bir bireyde 60 mg / dL ya da daha yüksek olması tercih edilir. Hdl düzeyinin 40 mg / dL’den az olması ise ciddi bir risk faktörüdür.

Hdl kolesterolünüz 30 mg’dan düşükse ne yapmalısınız?

Hdl kolesterolü 30 mg’dan düşük olanların koroner kalp hastalığı yönünden uyanık olmalarında fayda var. Ayrıca şunları yapmalısınız:

1. Kilo almaktan vazgeçmelisiniz.

2. Sigara içmekten vazgeçmelisiniz.

3. Hareketsiz bir hayattan uzak durmalısınız.

4. Tokluk şekerinizi çok iyi izlemelisiniz.

5. Ürik asit seviyenizee yılda bir kez baktırmalasınız.

6. Kan basıncınızı mutlaka 135/85 sınırının altında tutmalısınız.

Hdl kolesterol düzeyinizi nasıl artırabilirsiniz?

1. Her gün en az iki porsiyon soya ürünü tüketin. Tofu, tempe ve işlenmiş bitkisel protein gibi phyto-östrojen yönünden zengin gıdalar Hdl seviyelerini yükseltir.

2. Şeker ve işlenmiş un gibi kolesterol ve trigliserit değerlerini yükselten işlenmiş karbonhidratlardan uzak durun.

3. Hdl kolesterolü yükselten besinlerden en önemlileri soğan ve sarımsaktır. Kolesterol sorunu olan ve her gün yarım soğanı çiğ olarak tüketen kişilerin Hdl seviyelerinin yüzde 25 arttığı gözlemlenmiştir.

4. Hidrojene yağ ve hidrojene nebati yağ gibi trans yağ asitlerinden uzak durun.

5. Tam yağlı peynir, süt ve krema gibi gıdaları tüketmeyin.

6. Balık, keten tohumu yağı, yalancı safran yağı, ayçiçek yağı, kanola yağı ve koyu yeşil sebzelerde bulunan omega-3 yağlı asit tüketiminizi arttırın.

7. Alkol kullanımını azaltın.

8. Tekli doymamış yağların Hdl’yi yükselttiği biliniyor. Tekli doymamış yağ açısından zengin olan kanola ya da zeytinyağı gibi yağları tüketin.

9. Yumurta sarısı, böbrek, ciğer ve beyin gibi kolesterol kaynağı besinlerden uzak durum.

10. Düzenli olarak spor yapın.

11. En az iki öğününüzde çözülebilir lif içeren gıdalar tüketin. Tahıllar, yulaf, yulaf kepeği, esmer pirinç, turunçgiller, elma ve üzüm gibi meyveler ve kuru baklagiller çözülebilir lif yönünden zengin besinlerdir. Çözülebilir lif Hdl seviyesini arttırırken total kolesterolünüzü düşürür. Tam tahıllı gıdalar aynı zamanda linoleik asit için de önemli kaynaklardandır.

Son eklenenler

ecp
pnh
hbo

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç